Een RI&E zonder maatregelen, verantwoordelijke en termijn is volgens Arboportaal niet compleet.
Wat een volledige RI&E bevat
De RI&E brengt gevaren en risico's voor veiligheid en gezondheid in kaart. Zij beschrijft bestaande maatregelen, beoordeelt en prioriteert risico's en besteedt aandacht aan bijzondere groepen werknemers. Ook moet duidelijk zijn hoe werknemers de preventiemedewerker of arbodeskundige kunnen bereiken.
Het plan van aanpak is een verplicht onderdeel. Daarin staat welke maatregelen de werkgever neemt, binnen welke termijn en wie verantwoordelijk is. Een lijst risico's zonder uitvoeringsplan voldoet dus niet aan de volledige bedoeling van de RI&E.
Psychosociale arbeidsbelasting is breder dan werkdruk
Arboportaal omschrijft psychosociale arbeidsbelasting als stress door ongewenst gedrag en te hoge werkdruk. Daaronder vallen onder meer pesten, agressie en geweld, discriminatie en seksuele intimidatie. De werkgever moet beleid voeren om deze belasting te voorkomen of te beperken.
Een algemeen statement over sociale veiligheid is niet voldoende wanneer de feitelijke risico's per team, locatie of functie verschillen. Gebruik meldingen, gesprekken, verzuimsignalen en medewerkeronderzoek zorgvuldig als input, zonder individuele gezondheidsgegevens in de RI&E te verwerken.
Maatregelen moeten aantoonbaar worden uitgevoerd
Voor werkdruk vermeldt Arboportaal expliciet dat maatregelen in het plan van aanpak moeten staan en dat medewerkers moeten worden voorgelicht over risico's en getroffen maatregelen. De werkgever moet de acties aantoonbaar uitvoeren.
Maak daarom onderscheid tussen een beleidsdocument, een concrete maatregel en bewijs van uitvoering. Een gedragscode is beleid. Een training, aangepaste bezetting of ingerichte meldroute is een maatregel. Deelname, evaluatie en opvolging laten zien wat daadwerkelijk is gebeurd.
- Beschrijf het risico per groep, functie of locatie waar dat relevant is.
- Prioriteer op kans en mogelijke ernst.
- Koppel iedere maatregel aan een eigenaar en einddatum.
- Leg voorlichting en communicatie aantoonbaar vast.
- Evalueer of de maatregel het risico werkelijk verkleint.
Actualiseren is gebeurtenisgestuurd
De RI&E moet zo vaak worden aangepast als nodig. Nieuwe machines, werkmethoden, locaties of inzichten kunnen nieuwe risico's opleveren. Ook organisatorische veranderingen, structurele werkdruk of terugkerende meldingen kunnen reden zijn voor herbeoordeling.
Een jaarlijkse kalendercontrole kan nuttig zijn, maar vervangt geen actualisatie na een relevante verandering. Maak daarom expliciet welke gebeurtenissen automatisch een RI&E-review starten.
PAGO sluit de verbetercyclus
De werkgever moet werknemers een periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek aanbieden dat aansluit op de risico's in het werk. De werknemer is niet verplicht om deel te nemen. De inhoud en frequentie volgen uit de arbeidsrisico's en worden onder verantwoordelijkheid van een bedrijfsarts bepaald.
Een PAGO kan laten zien of maatregelen voldoende werken en aanleiding geven om de RI&E of het plan van aanpak aan te passen. Daarmee ontstaat een cyclus van inventariseren, maatregelen nemen, effecten volgen en opnieuw beoordelen.
Bronnen
Gebruikte bronnen
De links verwijzen naar de geraadpleegde bron. Controleer bij toepassing altijd of wet, regeling, registerinformatie of beleidsdocument inmiddels is gewijzigd.